رواداری اجتماعی مقابله با عصیانگری مدنی
محورهای موضوعی : اخلاق و تربیت اسلامی
مصطفی قیوم زاده
1
(دانشجوی دکتری،گروه فقه ومبانی حقوق واندیشه امام خمینی،واحدقم،دانشگاه آزاد اسلامی،قم،ایران)
احمد مرادخانی
2
(دانشیار گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی.واحد قم،دانشگاه آزاد اسلامی، قم،ایران)
علیرضا عسگری
3
(دانشیار گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی.واحد قم،دانشگاه آزاد اسلامی، قم،ایران )
کلید واژه: محاربه, اعتراضات مدنی, بغی, عصیان اجتماعی, فقه اسلامی. ,
چکیده مقاله :
اعتراضات در نقطه مقابل اطاعت و فرمانبری، به معنی سرپیچی از دستورات و اعتراض به قوانین است. این مفاهیم وجوه تشابه و تمایزی دارند و دارای احکام معینی هستند تا انسان به سوی مسیر کمالش حرکت کند که این جرائم مانع این حرکت می¬شوند. لذا این پژوهش به بررسي تمایز مفهومی و حکمی محاربه و اعتراضات مدنی با محوریت و تاکید در دیدگاه امام خمینی(ره) پرداخته است. نتایج این پژوهش نشان می¬دهد رابطه محاربه و اعراض مدنی، عموم و خصوص من وجه است؛ یعنی بعضاً در محاربه اعتراض مدنی هم صورت می¬گیرد و برخی از آنها توام با محاربه میباشند. اعتراض مدنی متضمن توسل به سلاح لزوماً نیست که ممكن است در راهها و شوارع و سالب امنيت عمومي نباشد هر چند در مصاديق جرم سالبه امنیت اعمال كيفر همراه با شدت عمل خواهد بود ولی خروج مصداقي با كيفر محارب دارد. جرم محاربه چنانچه در داخل شهرها نيز واقع شوند مشمول حکم شدید محاربه می¬شوند. رابطه محاربه و بغی که از وجوه اعتراضات مدنی می¬تواند باشد عموم و خصوص من وجه است زیرا دو مفهوم علاوه بر داشتن مصادیق مشترک، مصادیق مخصوص به خود را نیز دارند و ... شارع مقدس برای حفظ ارزشهای انسانی و اجتماعی در مرحله اول به نشر تعلیمات اخلاقی، در مرحله دوم امر به معروف و نهی از منکر و در مرحله بعد به اجرای حدود و تعزیرات اهتمام دارد. این پژوهش به روش توصیفی از نوع کتابخانه¬ای با هدف كاربردي، جهت پاسخگويي به نيازهاي جامعه می¬باشد که می¬تواند در مراکز مختلف آموزشی و پژوهشی مورد استفاده قرار گیرد.
Protests, on the opposite side of obedience, means disobeying orders and protesting laws. These concepts have similarities and differences, and they have certain rules so that a person can move towards his perfection, and these crimes prevent this movement. Therefore, this research has studied the conceptual and ruling distinction between muharibeh and civil protests, focusing and emphasizing on Imam Khomeini's (RA) perspective. The results of this research show that there is a relationship between war and civil, public and private issues; That is, sometimes civil protest is also done in Moharebeh, and some of them are combined with Moharebeh. Civil protest does not necessarily involve resorting to weapons, which may not be on the roads and streets and not detrimental to public security, although in cases of crimes detrimental to security, the punishment will be accompanied by the severity of the action, but leaving is an example of the punishment of war. If the crime of moharebah occurs inside the cities, they will be subject to the severe sentence of moharebah. The relationship between muharibeh and baghi, which can be one of the aspects of civil protests, is public and private, because the two concepts, in addition to having common examples, also have their own examples and... the sacred law for preserving human and social values in the first stage He is interested in publishing moral teachings, enjoining good and forbidding evil in the second stage, and enforcing limits and punishments in the next stage. This research is a descriptive library-type research with an applied purpose, in order to respond to the needs of the society, which can be used in various educational and research centers.
قرآن کریم ترجمه ناصر مکارم شیرازی
نهج البلاغه
پورحسین، مهدی، بغی و تمرد در حکومت اسلامی، قم، پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی 1391ش.
جعفری لنگرودی، محمد جعفر، ترمینولوژی حقوق، تهران، کتابخانه گنج دانش، 1386ش.
حبيب زاده، محمدجعفر، بررسي جرم محاربه و افساد في الارض، تهران، انتشارات سمت، ۱۳۷۰ش.
سالاري شهر بابکي، ميرزا مهدي، حقوق کيفري اختصاصي؛ جرائم عليه امنيت، تهران، نشر ميزان، ١٣٨٧ش.
میر محمد صادقی، جرائم علیه امنیت و آسایش عمومی، تهران، نشر میزان، 1398ش.
حبيب زاده، محمدجعفر، (1379ش)، محاربه در حقوق کیفری ایران، تهران، انتشارات دانشگاه تربیت مدرس.
ورعی، سید جواد، (1394ش)، اندیشههای فقهی امام خمینی (ره)، ناشر مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی (ره)، چاپ دوم.
ورعی،سید جواد، بررسی فقهی فرمانبرداری و نافرمانی مدنی، تهران، انتشارات سمت، 1394ش، ص9.
محمد رفیعی،سید کمال الدین، فصلنامه مطالعات بسيج، سال دوازدهم، شماره 44 ، پاييز 1388، ص27.
مصباح یزدی، محمدتقی، اصلاحات، ریشه¬ها و تیشه¬ها، قم، انتشارات مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، 1393ش، ص 7.