• فهرست مقالات


      • دسترسی آزاد مقاله

        1 - مفهوم امانت‌داری، گستره و کاربرد آن در اخلاق پزشکی اسلامی
        امانت داري از اصول مهم اخلاقي است که در قرآن کریم و احادیث معصومين (ع) نسبت به آن تاکيد فراوان شده است. و هيچ عذری براي ترک آن پذیرفته نیست. امانت‌داری در اخلاق پزشکی اسلامی مصادیق فراوانی دارد، لیکن در تعامل کادر درمانی و بیمار، امانت‌داری نسبت به راز، ناموس و جان بیما چکیده کامل
        امانت داري از اصول مهم اخلاقي است که در قرآن کریم و احادیث معصومين (ع) نسبت به آن تاکيد فراوان شده است. و هيچ عذری براي ترک آن پذیرفته نیست. امانت‌داری در اخلاق پزشکی اسلامی مصادیق فراوانی دارد، لیکن در تعامل کادر درمانی و بیمار، امانت‌داری نسبت به راز، ناموس و جان بیمار ، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. آموزه‌های اسلامی علی رغم تأکید فراوان بر ارزش اخلاقی رازداری به‌ویژه در حرفة پزشکی، افشای راز بیمار را در مواقع خاص، لازم و ضروری می‌داند. زیرا حفظ سلامتی بیمار و افراد جامعه در مواقعی با «رازداری مطلق» سازگاری ندارد. پاک چشمی و عفت نیز از ضروری ترین ملاحظات اخلاقی در حرفة پزشکی است که بدون پایبندی به آن نمی توان از فضیلت و شرافت پزشکی سخن به میان آورد. و بالاخره، مراقبت از جان بیمار و سعی و کوشش در جهت بهبودی وی از وظایف اصلی پزشکان و کادر درمانی است که آنان را از هرگونه تعلل و سهل‌انگاری در مداوای بیمار بر حذر می‌دارد. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        2 - "راهکارهای برون رفت از تزاحم‌های اخلاقی با تکیه بر دیدگاه ریچارد مروین هِر"
        "موضوع مقاله، حل تزاحم قواعد و افعال اخلاقي از ديدگاه هِر است، اين موضوع در فلسفه اخلاق به عنوان يکی از معضل های اخلاق کاربردي مطرح می باشد و بيان آن، بدين گونه است، که گاهي مکلفِ مختار، در انجام وظايف خود، ميان دو يا چند فعل اخلاقی متحير مي شود و نمي داند، وظيفه فعلي ا چکیده کامل
        "موضوع مقاله، حل تزاحم قواعد و افعال اخلاقي از ديدگاه هِر است، اين موضوع در فلسفه اخلاق به عنوان يکی از معضل های اخلاق کاربردي مطرح می باشد و بيان آن، بدين گونه است، که گاهي مکلفِ مختار، در انجام وظايف خود، ميان دو يا چند فعل اخلاقی متحير مي شود و نمي داند، وظيفه فعلي او، انجام کدام عمل اخلاقي است. هدف از انجام اين تحقيق، که به روش تحليلي ـ توصيفي انجام گرفته ، بررسی روش حل تزاحم هاي اخلاقي از ديدگاه هِر و ارائه راه‎حلّ‎هايي براي رفع تزاحم‎هاي اخلاقي در بزنگاه‎ها، به منظور رهايي افراد از بن‎بست‎هاي عملي و پيشگيري از خسارت‎هاي روحي، رواني، مالي، حيثيتي و جاني است که در نتيجه انجام کارهاي مرجوح در عرصه‎هاي زندگي بروز مي‎کند. بنابراين دست‎يابي به روزنه‎هايي براي حلّ تزاحم‎هاي اخلاقي و رهايي از تحيّر و سرگرداني در مواقع عمل، بيان گر ضرورت انجام اين تحقيق است. راه حل هِر، قاعده استثناء و انتخاب بر اساس اصل است. و ناکارآمدی اين روش، فرو افتادن در نسبيت اخلاقی، تلقی نادرست از موضوعات اخلاقی و فراگير نبودن قاعده استثناء از جمله نقدهای وارد بر اين راه حل است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        3 - تأملی پیرامون پیوستاری زیبایی و اخلاق
        زيبايي ، تاثيري خاص از برخي اشيا و يا افعال گوناگون است كه تحت شرايطي خاص ما را به حالت معيني در مي آورد . اگر به بررسي مواردي كه منجر به برانگيختن احساس زيبايي در درونمان و تحسين ما شده اند بپردازيم در مي يابيم كه دريافت اين حالت خاص نه منحصراً با ما ارتباط دارد و نه م چکیده کامل
        زيبايي ، تاثيري خاص از برخي اشيا و يا افعال گوناگون است كه تحت شرايطي خاص ما را به حالت معيني در مي آورد . اگر به بررسي مواردي كه منجر به برانگيختن احساس زيبايي در درونمان و تحسين ما شده اند بپردازيم در مي يابيم كه دريافت اين حالت خاص نه منحصراً با ما ارتباط دارد و نه منحصراً با شي يا فعل مورد نظر . پيداست كه شي مورد نظر بايد پاره اي از صفات و ويژگي ها و هماهنگي لازم را جهت زيبا بودن دارا باشد و از طرفي ما نيز آمادگي دريافت زيبايي را داشته باشيم . زيبا لذتي است كيفي كه به نحوي شهودي حاصل مي آيد و به ذهن متبادر ميگردد. بي ترديد زيبايي در خارج وجود دارد و ذهن انسان در درك و دريافت آن دخيل ميباشد ، اما همه ي انسانها در زيبا دانستن يا ندانستن چيزي متفق القول نيستند و لذا تفاوت آراء در زيبا ناميدن بسيار محسوس است . حال پرسشي كه در راستاي موضوع اين مقاله مطرح ميباشد رابطه ي زيبايي با اخلاق است . با توجه به نظريات گوناگون پيرامون تقسيم زيبايي به محسوس و معقول ، عيني و ذهني ، نسبي و يا مطلق دانستن زيبايي ، كدام نوع از زيبايي درباره ارزشهاي اخلاقي صادق است ؟ و اينكه آيا ارزشهاي اخلاقي را پس از درك زيبايي شان اخلاقي ميدانيم و حكم به درست و خوب بودن آنها مي نماييم؟ جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        4 - "امکان¬سنجیِ عبور کانت از اتهامِ اخلاق فرمالیستی بر مبنای مفهوم ""تئودیسه اصیل"" در فلسفه دین او "
        حكمت صناعي ، حكمت اخلاقي و حكمت سلبي داراي چه ويژگي‌هايي مي‌باشند؟ فرايند شكل‌گيري تعارضات با محوريت تئودیسه، به چه ترتيب است و محتواي آنها چيست؟ بر چه اساسي مي‌توان از تئوديسة‌ اصيل و تئوديسة جزمي سخن گفت؟ عقل نظري در اين ميان، چه جايگاهي دارد؟ ايوب، با چه ويژگي‌ها چکیده کامل
        حكمت صناعي ، حكمت اخلاقي و حكمت سلبي داراي چه ويژگي‌هايي مي‌باشند؟ فرايند شكل‌گيري تعارضات با محوريت تئودیسه، به چه ترتيب است و محتواي آنها چيست؟ بر چه اساسي مي‌توان از تئوديسة‌ اصيل و تئوديسة جزمي سخن گفت؟ عقل نظري در اين ميان، چه جايگاهي دارد؟ ايوب، با چه ويژگي‌هايي، نمايندة‌ تئوديسة‌ اصيل است؟‌مفاهيم صداقت و خلوص و راستي و درستي با چه ويژگي‌هايي از مفاهيم دروغ و ناپاكي متمايز مي‌شوند؟ وجدان خطاكار مد نظر چه كساني است و ارتباط ميان مفاهيمي چون آگاهي صوري و آگاهي مادي با صداقت و خلوص و راستي و درستي، چگونه قابل بررسي است؟ براساس كدام مباني مي‌توان، دين اخلاقي را از تئوديسة‌ اصيل استنباط نمود و ايوب را نمايندة آن انگاشت؟ آیا ایوب میتواند، تبلورِ تجربیِ اخلاقِ تجریدیِ کانت باشد؟ کانت با چه شاخصه هایی خواهد توانست از طریق تفسیرِ اخلاقیِ خود از مشیِ دینی ایوب، بین دین و اخلاق، پل زده و از ورطه فرمالیسم اخلاقی رهایی یابد؟ با توجه به ماهیتِ کلامی، فلسفی، اجتماعیِ موضوع، نوشتار حاضر برآن است تا با مبنا قرار دادنِ نوشته های واپسینِ کانت – که کمتر بدانها پرداخته شده - ظرفیت های کلامی و دینی اندیشه کانت با محوریت تئودیسه و عهد عتیق را در جهت امکان توجیه فرمالیسم اخلاقی او بررسی نماید. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        5 - انصاف و تبیین کارکرد آن در سازمان‌های اخلاق نهاد
        در زیست فردی و اجتماعی باید به اصول و قواعدی بها دادکه فرد و جامعه را با واقعیت‌ها و مطلوب‌ها مواجه کرده، هر‌گونه پندار نادرست و اندیشه ناسازگار را از اذهان دور کند. اصل انصاف( مطابق آموزه های اسلام) و قرابت معنایی آن با"قاعده زرّین" آن‌گونه‌که درآیین‌ها ونظام‌های اخلاق چکیده کامل
        در زیست فردی و اجتماعی باید به اصول و قواعدی بها دادکه فرد و جامعه را با واقعیت‌ها و مطلوب‌ها مواجه کرده، هر‌گونه پندار نادرست و اندیشه ناسازگار را از اذهان دور کند. اصل انصاف( مطابق آموزه های اسلام) و قرابت معنایی آن با"قاعده زرّین" آن‌گونه‌که درآیین‌ها ونظام‌های اخلاقی غرب تبیین شده است،می‌تواند مطلوب ما از زیست فردی و سازمانی را برآورده سازد .به حدی‌که مثلا اطلاع از کارکردهای آن‌ دو در ساحات مختلف زندگی سبب تدوام‌ روابط اجتماعی، فزونی همدلی، رشد همسوی منطق وآگاهی، بالا‌ رفتن آمار بی‌طرفی و سازواری می‌شود. از این‌رو، چنان‌چه کنشگران مطابق این معنا از انصاف‌که باید انتظار معقول و مشروع از خود ودیگری در صورت قرارگرفتن در موقعیت‌های مشابه داشت، رفتارکنند به پیدایش زمینه بیداری وجدان، عزت نفس، تقویت حس مشارکت و اعتماد و احترام متقابل در فرد و نهادینه شدن الگوی رفتاری «من دوست دارم ... پس مراقب باشم نسبت به دیگران» در جامعه و سازمان کمک رسانده است. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        6 - اخلاق مداری مبنای ارتقاء حقوق شهروندی
        حقوق شهروندی از مباحث بسیار مهم در حقوق معاصر میباشد اما با توجه به واژه شهروند و اصطلاح حقوق شهروندی، به نظر میرسد بررسی در این باره می تواند راهگشای بسیاری از مسائل از جمله تبیین صحیح حقوق شهروندی شود. شهروندی از مهمترین مفاهیم اجتماعی است که به منظور کمک به شناخت بهت چکیده کامل
        حقوق شهروندی از مباحث بسیار مهم در حقوق معاصر میباشد اما با توجه به واژه شهروند و اصطلاح حقوق شهروندی، به نظر میرسد بررسی در این باره می تواند راهگشای بسیاری از مسائل از جمله تبیین صحیح حقوق شهروندی شود. شهروندی از مهمترین مفاهیم اجتماعی است که به منظور کمک به شناخت بهتر جامعه، روابط درونی آن و هدایت کنشها و رفتارها خلق شده است. این مفهوم همانند هر مفهوم دیگر در بستر تاریخی- اجتماعی و در درون شبکه های مفهومی،محتوا و معنای خود را آشکار می سازد.از آنجا که در شرایط فعلی شهرها بیش از پیش اهمیت می یابند و با بالا رفتن جمعیت شهری و ظهور کلان شهرها و تجمع ثروت و قدرت های بزرگ،شهرها به واحد هایی با توانایی های بالای سیاسی بدل می شوند.در این میان تقویت شهروندی به طور عام و اخلاق شهروندی به طور خاص می تواند راهی فرهنگی و مناسب برای پیوند دادن حوزه های حقوقی-سیاسی و اجتماعی به یکدیگر باشد.کشور ما در برنامه ریزی های آمایشی شهری از سه دهه پیش تا اندازه ای توانسته اند با به وجود آوردن چند کلان شهر به جای یک کلان شهر،به توزیع جمعیت در سطح کشور کمک کنند.با این وصف،این امر نتوانسته است به خودی خود تاثیری در گسترش اخلاق و فرهنگ شهروندی داشته باشد.با وجود مشکلات و آسیب های اجتماعی- فرهنگی در شهرها،عدم آسایش شهروندان،ایجاد تاثیرات منفی بر سیاست های کلان کشور،شکل گیری و نهادینه شدن اخلاق شهروندی برای ما ضرورتی اساسی دارد.لذا با ارائه پیشنهادات به منظور آگاهی و شناخت جامعه و فعال نمودن مشارکت شهروندان در ترویج اخلاق شهروندی ونهادینه نمودن آن، در احقاق حق شهروندي گامی جدی برداشته و در جهت اجرای کامل حقوق شهروندی تلاشی موثر صورت گیرد. جزييات مقاله
      • دسترسی آزاد مقاله

        7 - سودگرایی و معنویت در اقتصاد اسلامی با رویکرد آیات الاحکامی
        در این مقاله برخی مصادیق سودگرایی منهای معنویت در اقتصاد اسلامی و ماهیت آن¬ها مورد بررسی قرار گرفته است، و بیان شده که سودگرایی در اقتصاد اسلامی از اخلاق و معنویت جدا نیست. در این پژوهش با اشاره به مکتب ماتریالیسم غرب و نظام سرمایه داری محض، که نقطه مقابل اقتصاد اسلامی چکیده کامل
        در این مقاله برخی مصادیق سودگرایی منهای معنویت در اقتصاد اسلامی و ماهیت آن¬ها مورد بررسی قرار گرفته است، و بیان شده که سودگرایی در اقتصاد اسلامی از اخلاق و معنویت جدا نیست. در این پژوهش با اشاره به مکتب ماتریالیسم غرب و نظام سرمایه داری محض، که نقطه مقابل اقتصاد اسلامی است؛ دیدگاه اسلام و قرآن را به عنوان نظر برتر تبیین کردیم. از منظر قرآن کریم انسان دارای دو بعد مادی و روحانی است. از طرفی اسباب رشد و پیشرفت این ابعاد منحصر به اسباب مادی و طبیعی نیست بلکه عوامل غیر مادی نیز در ایجاد پدیده¬ها تأثیر دارد که انسان نباید صرفا به بعد مادی زندگی دنیایی متوسل شده و از مؤلفه¬های غیر مادی برای پیشرفت زندگی غافل باشد؛ از قبیل تعاون، عدالت، ایمان، خیرخواهی، اخلاق مداری، استقامت و تلاش و غیره. قرآن كریم یك نظام اقتصادی مناسب را با اهداف كلی خود هدایت می‌كند و خطوط كلی آن را ترسیم می‌نماید؛ ثروت و تمایل به سود و درآمد بیشتر را تحقیر نمی¬کند. در اقتصاد اسلامی، آن دسته از معاملاتی که همراه با زیاده¬خواهی¬های نامشروع که از راه حرام و دور از اخلاق و معنویت باشد، منهی خداوند واقع شده است، قرآن صراحتا اعلام می دارد سود¬گرایی و تمایل به سود بیشتر با نادیده گرفتن اوامر الهی و تضعیف حقوق دیگران نباشد؛ در واقع این اصول اخلاقی اسلامی نقطه مقابل خاستگاه غربی است که بر اساس ارزش هاي ماترياليستي که سود حداکثری را به هر قیمتی جایز می¬داند بنا نهاده شده است. در اسلام افزایش ثروت وسیله ایست برای تکامل و تعالی انسان؛ اما در نظام سرمایه داری و مکتب های مادی ثروت را هدف نهایی تلقی می کنند. که چنین تفکری در اقتصاد اسلامی جایگاهی ندارد. جزييات مقاله